Biologicals in injectievorm
Laatste wijziging: 17-06-2026 Foldernummer: 2246
Inleiding
Uw behandelaar heeft samen met u besloten om u te behandelen met een biological. Dit is een medicijn dat ontstekingen in de huid minder maakt.
Er zijn verschillende soorten biologicals.
Het gebruik ervan, de bijwerkingen en aandachtspunten lijken op elkaar.
U kunt merken dat uw huid beter wordt na een paar weken. Het optimale effect is meestal na 3 tot 4 maanden zichtbaar. Soms duurt het langer.
Werkt het medicijn goed? Dan kan de tijd tussen de prikken langer worden.
Uw behandelaar heeft gekozen voor het volgende medicijn:
- Etanercept (Enbrel®)
- Adalimumab (Yuflyma®)
- Ixekizumab (Taltz®)
- Ustekinumab (Stelara®)
- Sekukinumab (Cosentyx®)
- Risankizumab (skyrizi®)
U krijgt dit medicijn met een injectie. Meestal gebruikt u hiervoor een prikpen. Dit is een klein en dun naaldje dat makkelijk te gebruiken is. U geeft uzelf de prik net onder de huid.
Hoe werken biologicals?
Biologicals werken op het afweersysteem van het lichaam. Dit heet ook wel het immuunsysteem. Het immuunsysteem beschermt het lichaam tegen bacteriën en virussen. Het ruimt deze stoffen op en helpt zo om ziekten te voorkomen.
Bij psoriasis maakt het immuunsysteem een fout. Het valt dan het eigen lichaam aan.
Hierdoor maakt de huid te snel nieuwe huidcellen aan. Daardoor ontstaan dikke rode plekken op de huid. Soms raken ook de gewrichten ontstoken. Biologicals remmen bepaalde stoffen in het immuunsysteem. Daardoor worden de ontstekingen door psoriasis minder. Zo kunnen de klachten afnemen.
Veiligheid
Voordat u begint met een biological, controleert uw behandelaar eerst of de behandeling veilig voor u is. Sommige infecties die u eerder heeft gehad, kunnen terugkomen door dit medicijn. Daarom onderzoeken we vóór de behandeling of u infecties heeft of eerder heeft gehad. U krijgt hiervoor een bloedonderzoek, een röntgenfoto van de longen en soms is extra onderzoek nodig. Met het bloedonderzoek controleren we ook uw lever, nieren en bloedwaarden.
Praktische informatie bij de start
Heeft u samen met uw behandelaar gekozen voor een biological? Dan stuurt uw behandelaar het recept naar de apotheek van het HagaZiekenhuis (HagaApotheek).
De HagaApotheek neemt contact met u op om een afspraak te maken. Tijdens deze afspraak krijgt u uitleg over het medicijn en leert u hoe u zichzelf kunt prikken. Meestal gebruikt u hiervoor een prikpen. De apothekersassistente geeft u ook de medicijnen mee voor thuisgebruik. Soms verandert uw behandelaar het medicijn. U krijgt dan opnieuw een afspraak voor uitleg. De verschillende medicijnen werken namelijk vaak met een andere prikpen of injectie. Heeft u vragen na het lezen van deze folder? Schrijf ze op en bespreek ze tijdens uw afspraak.
Controle van uw bloed
Tijdens de behandeling met biologicals is regelmatig bloedonderzoek belangrijk. Met dit onderzoek controleren we uw bloedwaarden en kijken we hoe uw lever en nieren werken. Uw behandelaar bepaalt hoe vaak bloedonderzoek nodig is. Dit hangt af van uw persoonlijke situatie.
Is de uitslag van het bloedonderzoek niet goed? Dan neemt uw behandelaar contact met u op. Hoort u niets? Dan zijn de uitslagen meestal goed.
U kunt bloed laten prikken in het HagaZiekenhuis en bij andere prikposten in de regio Den Haag. Op de website van het HagaZiekenhuis vindt u de adressen en openingstijden van de prikposten.
Bijwerkingen en aandachtspunten
Bijwerkingen van biologicals kunnen voorkomen, maar de meeste mensen verdragen deze medicijnen goed.
Na het inspuiten kan de huid soms een beetje rood worden of een kleine blauwe plek krijgen. Dit is meestal onschuldig en verdwijnt vanzelf binnen een paar dagen. Blijft de plek langer bestaan of maakt u zich zorgen? Neem dan contact op met uw behandelaar.
Soms krijgen mensen klachten zoals spierpijn, gewrichtspijn, koorts of huiduitslag. Denkt u dat u een allergische reactie heeft? Neem dan contact op met uw behandelaar.
Tijdens het gebruik van biologicals is het belangrijk om goed op uw huid te letten. Ziet u een plekje op uw huid dat u niet vertrouwt? Neem dan contact op met uw behandelaar.
Krijgt u tijdens de behandeling andere gezondheidsklachten of een nieuwe ziekte? Meld dit dan aan uw behandelaar.
Belangrijke aandachtspunten bij gebruik biological
Biologicals maken het afweersysteem minder sterk. Daardoor kan uw lichaam zich minder goed beschermen tegen bacteriën en virussen. U heeft hierdoor meer kans op een infectie. Let daarom goed op de volgende punten:
- Voelt u zich ziek? Meet dan uw temperatuur. Neem contact op met uw behandelaar bij: koorts; griepklachten; een koortslip; een wondje met pus; andere tekenen van een infectie.
- Gebruik geen biological als u koorts heeft. Wacht met de volgende injectie totdat de koorts weg is en u zich weer goed voelt.
- Gebruikt u antibiotica voor een infectie? Gebruik dan tijdelijk geen biological. Maak eerst de antibioticakuur af. Begin pas weer met injecteren als de infectie over is en u zich weer goed voelt.
- Krijgt u een operatie of een behandeling bij de tandarts, zoals het trekken van een tand of kies? Bespreek dit dan met uw behandelaar. Soms moet u tijdelijk stoppen met de biological vóór de behandeling. U kunt meestal weer beginnen als de wond goed genezen is. Vertel uw arts of tandarts altijd dat u een biological gebruikt.
- Tijdens het gebruik van biologicals mag u sommige vaccinaties niet krijgen. Dit geldt voor vaccins met levende virussen of bacteriën. Overleg daarom altijd met uw behandelaar voordat u een vaccinatie krijgt.
- De griepprik mag u meestal wel krijgen. Deze vaccinatie wordt vaak juist aangeraden bij het gebruik van biologicals.
- Sommige vaccinaties werken mogelijk minder goed tijdens de behandeling met een biological. Daarom is het belangrijk om vaccinaties goed af te stemmen met uw behandeling.
Zwangerschap en borstvoeding
Bent u zwanger of wilt u zwanger worden? Bespreek dit altijd met uw behandelaar.
De meeste biologicals mogen niet gebruikt worden tijdens de zwangerschap. Het is ook niet altijd bekend of u borstvoeding kunt geven tijdens het gebruik van biologicals.
Voor mannen is nog niet precies bekend of alle biologicals veilig zijn bij een kinderwens.
Aandachtspunten voor op reis
Gaat u op reis? Let dan goed op de volgende punten:
- Biologicals moeten in de koelkast bewaard worden. De temperatuur moet tussen 2 en 8 graden zijn. Sommige biologicals mogen korte tijd buiten de koelkast bewaard worden. Uw behandelaar of apotheek vertelt u hoe lang dit mag. Het medicijn mag niet bevriezen.
- Gaat u lang reizen met de auto? Bewaar het medicijn dan koel in een koelbox.
- Reist u met het vliegtuig? Neem het medicijn dan mee in uw handbagage in een koeltas. Doe het medicijn niet in de ruimbagage. In het bagageruim kan het te koud worden.
- Gaat u naar het buitenland? Bespreek dit dan vooraf met uw behandelaar. In sommige landen komen infecties vaker voor. Soms zijn extra adviezen of vaccinaties nodig.
- Gaat u vliegen? Vraag dan een medische verklaring aan uw behandelaar. Deze verklaring heeft u nodig omdat u naalden en medicijnen meeneemt in uw handbagage.
- Neem op reis altijd een overzicht mee van uw medicijnen. U kunt dit overzicht krijgen bij uw apotheek. Neem ook de contactgegevens van uw behandelaar mee.
Tot slot
Hebt u na het lezen van deze folder nog vragen of opmerkingen? Neem dan contact op met uw behandelaar:
- van maandag tot en met vrijdag
- tussen 8.00 - 17.00 uur
- via telefoonnummer (070) 210 2532
Specifieke informatie over de verschillende biologicals
| Biological | Werkt op | Prikken |
| Etanercept | TNF-alfa | Iedere week |
| Adalimumab | TNF-alfa | Start: 2 prikken, 1 week later 1 prik, daarna iedere 2 weken |
| Ustekinumab | IL-12 en IL-23 | Start, 4 weken later, daarna iedere 12 weken |
| Secukinumab | IL-17A | Eerst maand iedere week, daarna iedere maand |
| Ixekizumab | IL-17A | Week 0: 2 prikken van 80 mg, daarna in week 2, 4, 6, 8, 10 en 12: 1 prik van 80 mg, daarna iedere 4 weken |
| Risankizumab | IL-23 | Start, 4 weken later, daarna iedere 12 weken |
Uw behandelaar legt uit welk schema voor u geldt.
Wat vindt u van deze patiënteninformatie?
Wij horen graag uw mening over deze folder. Wilt u na het lezen enkele vragen beantwoorden? U vindt de vragen via deze link: https://folders.hagaziekenhuis.nl/2228. Dank u wel.
Spreekt u geen of slecht Nederlands?
De informatie in deze folder is belangrijk voor u. Als u moeite heeft met de Nederlandse taal, zorg dan dat u deze folder samen met iemand leest die de informatie voor u vertaalt of uitlegt.
Do you speak Dutch poorly or not at all?
This brochure contains information that is important for you. If you have difficulty understanding Dutch, please read this brochure with someone who can translate or explain the information to you.
Czy Państwa znajomość języka niderlandzkiego jest żadna lub słaba?
Informacje zawarte w tym folderze są ważne dla Państwa. Jeśli język niderlandzki sprawia Państwu trudność, postarajcie się przeczytać informacje zawarte w tym folderze z kimś, kto może Państwu je przetłumaczyć lub objaśnić.
Hollandaca dilini hiç konuşamıyor musunuz veya kötü mü konuşuyorsunuz?
Bu broşürdeki bilgi sizin için önemlidir. Hollandaca dilinde zorlanıyorsanız, bu broşürü, size tercüme edecek ya da açıklayacak biriyle birlikte okuyun.
إذا كنتم لا تتحدثون اللغة الهولندية أو تتحدثونها بشكل سيء إن المعلومات الموجودة في هذا المنشور مهمة بالنسبة لكم. إذا كانت لديكم صعوبة في اللغة الهولندية، فاحرصوا عندئذ على قراءة هذا المنشور مع شخص يترجم المعلومات أو يشرحها لكم.